Przetwarzanie materiału pogórniczego i zagospodarowanie terenu
Spółka ZOWER przetworzyła dotychczas około 29 mln ton materiału pogórniczego zgromadzonego na zwałowisku KWK Dębieńsko. Rocznie przetwarzanych jest około 1,5 mln ton ubocznych produktów wydobycia. W wyniku tego procesu odzyskiwane są kruszywa oraz frakcja węglowa.
Pozyskane kruszywa są wykorzystywane do kształtowania terenu lub kierowane do innych zastosowań gospodarczych. Frakcja węglowa jest przeznaczana do wykorzystania energetycznego. Sposób klasyfikacji i dalszego zagospodarowania poszczególnych materiałów zależy od ich właściwości, parametrów jakościowych oraz obowiązujących przepisów.
Prowadzona działalność obejmuje przetwarzanie materiału zgromadzonego na zwałowisku, odzysk wybranych frakcji oraz stopniowe kształtowanie terenu. Wydzielanie części frakcji węglowej z określonych partii materiału nie oznacza całkowitego wyeliminowania ryzyka wystąpienia zjawisk termicznych na całym obszarze. Ocena tego ryzyka wymaga monitorowania temperatury i warunków panujących w poszczególnych częściach zwałowiska.
Docelowy sposób wykorzystania terenu będzie zależał między innymi od zakończenia prowadzonych prac, ustaleń z Gminą i Miastem Czerwionka-Leszczyny, dokumentów planistycznych, projektów technicznych oraz wymaganych decyzji administracyjnych. Jednym z rozważanych kierunków jest przeznaczenie części terenu pod instalacje odnawialnych źródeł energii.
Kształtowanie terenu i rozwój roślinności
Docelowe kształtowanie terenu obejmuje między innymi zagęszczanie materiału oraz wykonywanie warstw izolacyjnych i biologicznie czynnych. Na odpowiednio przygotowanych powierzchniach prowadzone są nasadzenia drzew.
Na zachodnim zboczu centralnego wzniesienia budowanego obiektu, przedstawionym na fotografiach 1 i 2, oraz na terenie dawnego osadnika 15a wykonano zewnętrzne warstwy biologicznie czynne. Z czasem na części tych powierzchni rozwinęła się roślinność, w tym drzewa pojawiające się w wyniku naturalnej sukcesji.
Roślinność występuje również na terenach po stronie północnej i północno-wschodniej, które zostały ukształtowane do poziomu gruntu rodzimego, przedstawionych na fotografii 3. Jej skład i rozmieszczenie są związane z warunkami panującymi na poszczególnych częściach terenu.
Dalsze zagospodarowanie terenu
Decyzja dotycząca sposobu zagospodarowania terenu zostanie podjęta po zakończeniu konsultacji z przedstawicielami Urzędu Gminy i Miasta Czerwionka-Leszczyny oraz uzgodnień z potencjalnymi inwestorami. Szczegółowe rozwiązania mają zostać określone w opracowywanym projekcie zastępczym.
Według danych spółki prace obejmujące kształtowanie powierzchni i wykonywanie warstw biologicznie czynnych przeprowadzono dotychczas na około 60 proc. budowanego obiektu. Na części tego obszaru występuje roślinność pochodząca z nasadzeń oraz naturalnej sukcesji. Kompleksowa ocena wpływu wykonanych prac na jakość powietrza, stan wód podziemnych i lokalne ekosystemy wymaga uwzględnienia wyników odpowiednich badań i monitoringu.